Τετάρτη 13 Ιουνίου 2012

Το λάθος

Το έκθετο, ένεκα της φαυλότητας του, πολιτικό σύστημα στάθηκε εντελώς ανίκανο να αντιμετωπίσει την έκθεση της χώρας στην παγκόσμια κρίση, μέσα από εθνοκεντρικές επιλογές. Γρήγορα προσανατολίσθηκε στην άκριτη αποδοχή της λύσης που του πρόσφεραν οι ξένοι δανειστές, υιοθετώντας την εσωτερική υποτίμηση της ελληνικής οικονομίας, ως το κατ’ εξοχή μέτρο εξόδου της χώρας από την κρίση. Ήταν επομένως ζήτημα χρόνου να αυτοπαγιδευθεί σ’ ένα φαύλο κύκλο ατελέσφορων επιλογών και ταπεινωτικών ενδοτισμών.
Η πίεση των δανειστών, να μειωθεί άμεσα (μέσα σε 2-3 χρόνια) το τεράστιο δημοσιοοικονομικό έλλειμμα της χώρας, οδήγησε αφενός σε επιλογές για γρήγορη περιστολή των δημοσίων δαπανών και αφετέρου στην αλματώδη αύξηση των φορολογικών εσόδων. Με άλλοθι αυτή την αναγκαιότητα οι δανειστές της χώρας επέβαλαν περεταίρω εσωτερική υποτίμηση, ως το αναγκαίο υποτίθεται μέτρο για την αύξηση της παραγωγικότητας της ελληνικής οικονομίας. Η επιλογή αυτή γρήγορα οδηγήθηκε σε παταγώδη αποτυχία, με αποτέλεσμα να επιβληθούν εκ νέου νέα μέτρα με μερικό κούρεμα του χρέους και την επιβολή νέου μνημονίου.
Ως συνέπεια αυτών των επιλογών, ήταν να εξανεμισθούν γρήγορα τα όποια διαθέσιμα πλεονάσματα είχαν τα ιδιωτικά νοικοκυριά, με αποτέλεσμα να επηρεαστεί άμεσα και η ρευστότητα των ελληνικών τραπεζών. Αυτή με τη σειρά της οδήγησε και στην αναγκαιότητα ανακεφαλεοποίησης τους, μέσου της άμεσης χρηματοδότηση τους από την ελληνική κυβέρνηση.
Μέσα σ’ ένα τέτοιο πολιτικό περιβάλλον διεξήχθησαν οι εκλογές της 6ης Μαΐου. Λέγεται ότι το αποτέλεσμα καθορίστηκε εν πολλοίς και από το θυμικό των πολιτών, τα ένστικτα αυτοσυντήρησης, της τιμωρίας και των αδιεξόδων που διαμορφώθηκαν μέσα στο εκλογικό σώμα. Τα δημοσκοπικά ευρήματα από τις προηγούμενες εκλογές, έδειξαν ότι ο κύριος κορμός του εκλογικού σώματος (δηλαδή οι ηλικίες 45-54) έπαιξαν το καθοριστικότερο ρόλο στη διαμόρφωση του τελικού αποτελέσματος[i].
Ως γνωστό οι ηλικίες αυτές είναι οι πιο ώριμες παραγωγικά. Είναι αυτές που οικονομικά κατέχουν τον κυρίαρχο ρόλο σε κάθε ιδιωτικό νοικοκυριό. Οι πολιτικές των μνημονίων στόχευσαν ακριβώς αυτές τις ηλικίες, αφού αυτές διαθέτουν τους απαραίτητους προς απομύζηση πόρους. Παράλληλα όμως οι ηλικίες αυτές, ως επί των πλείστων έχουν και την πρόνοια και την ευθύνη για τις ανιούσες αλλά και τις κατιούσες ηλικιακές γενιές. Πρέπει δηλαδή να φροντίσουν τους ηλικιωμένους γονείς, που εξαιτίας της υγειονομικών και ασφαλιστικών περιστολών που έχουν επέλθει, βρίσκονται σε πολύ δυσμενή θέση. Ακόμη έχουν την ευθύνη να μεγαλώσουν, να σπουδάσουν τα παιδιά τους και εξαιτίας της μεγάλης ανεργίας και να τα συντηρήσουν.
Η συνεχιζόμενη οικονομική ύφεση, η διευρυνόμενη ανασφάλεια εξαιτίας της διογκούμενης ανεργίας, η μείωση ή εξανέμιση των αποθεματικών για τις ανάγκες συντήρησης και ασφάλειας εκάστης οικογένειας, είναι τα κριτήρια που πρωταγωνιστούν στην εκλογική συμπεριφορά των πολιτών. Οι συστηματικές δυνάμεις επιχειρούν να μετατοπίσουν το πεδίο της αντιπαράθεσης σε φοβικά διλήμματα. Φαίνεται να επαναλαμβάνουν το λάθος των προηγούμενων εκλογών, αφού θεωρούν ότι η εκλογική συμπεριφορά των πολιτών θα αλλάξει, φοβούμενοι για τα αποθεματικά τους. Πιστεύουν ότι τα ιδιωτικά νοικοκυριά δεν έχουν απορροφήσει ακόμη το σύνολο των διαθεσίμων πλεονασμάτων τους και ελπίζουν ότι μέσα από τον εκφοβισμό θα συντηρητικοποιήσουν την τελική εκλογική τους στάση.
Εδώ είναι και το μεγάλο λάθος. Το πολιτικό σύστημα τα έχει βάλει με τη διευθύνουσα γενιά των ιδιωτικών νοικοκυριών (ηλικίες 45-54). Την γενιά δηλαδή που αποστερήθηκε, μέσα από την παρατεταμένη και ανεξέλεγκτη οικονομική ύφεση, από κάθε ελπίδα εξομάλυνσης της οικονομικής της ζωής. Είναι αυτή που οδηγείται σε παρατεταμένη ανασφάλεια, αφού οι πόροι των ασφαλιστικών εισφορών κουρεμένοι και από τη διαδικασία του PSI, ουσιαστικά έχουν εξανεμισθεί. Αντιμέτωπη με τις αυξημένες υποχρεώσεις έναντι των παιδειών τους, βλέπει οι προοπτικές για τη νέα γενιά να είναι πολύ χαμηλότερες των προσδοκιών και των θυσιών τους. Οι ανιόντες συγγενείς τους, μετέωροι μπροστά στο φάσμα της ανεξέλεγκτης οικονομικής κατάρρευσης, νιώθουν να βρίσκονται χωρίς κανένα δίκτυ προστασίας. Η νέα γενιά με τεράστια προστεθειμένη αξία εξαιτίας των δαπανηρών σπουδών της, καλείται να την αποσβέσει μέσα σε μια συνεχώς υποτιμούμενη εσωτερική αγορά, όπου το κύριο χαρακτηριστικό της είναι η τεράστια ανεργία με πάνω από το 53% των επισήμως απασχολουμένων και των ευτελών εισοδημάτων.
Κάθε εκλογική αναμέτρηση, έτσι και αυτή της προσεχούς Κυριακής, δεν στερείται οικονομικής βάσης την οποία λαμβάνουν πάντοτε υπόψη οι πολίτες, στη διαμόρφωση της τελικής τους στάσης. Η σκίαση αυτής με απειλές του είδους, ότι υπονομεύεται η Ευρωπαϊκή προοπτική της χώρας, επειδή οι έλληνες πολίτες αρνούνται να υποταχθούν στον Ευρωπαϊκό φεντεραλισμό τους ή επειδή απορρίπτουν το νομισματικό ιδεαλισμό τους, μόνο προσωρινή μπορεί να είναι και χωρίς σημαντικά αποτελέσματα.
Άραγε τι έχουν να φοβηθούν όλοι αυτοί, που δεν φοβήθηκαν πριν ένα μήνα, και ελπίζουν τώρα κάποιοι – έστω και την τελευταία στιγμή – ότι θα τους αλλάξουν την εκλογική συμπεριφορά με τα τρομοκρατικά τους διλήμματα; Τι μεγαλύτερο τρόμο έχουν να προσθέσουν στο 1,1 εκατ. ανέργους της χώρας, πέρα από την παρατεταμένη εξαθλίωση και την πείνα που ήδη βιώνουν;
Η Κυριακή της αλήθειας πλησιάζει. Ελπίζοντες και αμετανόητοι περιπλανώνται σε αντίρροπες κατευθύνσεις στα σκοτάδια της αβεβαιότητας, του φόβου και της ελπίδας, με κοινή όμως τη μοίρα τους…
Χρήστος Παπαδόπουλος

Δεν υπάρχουν σχόλια: